ANASAYFA   >   BEBEK / ÇOCUK   >   ÇOCUKLARDA OMURGA GELİŞİMİ

ÇOCUKLARDA OMURGA GELİŞİMİ

17 Aralık 2014

Küçük bir bedenin zor taşıyacağı okul çantaları, duruş bozuklukları ve dayanılmaz ağrılar skolyozun habercisi olabilir. Skolyoz tedavisinde erken tanının oldukça önem taşıdığını vurgulayan Doç. Dr. Çağatay Öztürk, ebeveynleri dikkatli olması konusunda uyarıyor.

Skolyoz sıklıkla ergenlik döneminde belirgin hale gelir. Omurga diziliminde bozukluk, omuz dengesizliği, belde asimetri ve kalça kemiklerinin birinde öne çıkıklık en sık saptanan bulgulardır. Daha küçük yaşlarda görülen skolyoz, genellikle doğumsal problemlere bağlıdır ve hızlı ilerler. Bu çocuklarda, sırtta görülen gamze, renk değişiklikleri ve sırtta kıllanma en sık rastlanılan bulgulardır. Küçük yaşta ortaya çıkan skolyoz sebebi, doğumsal yani bizim konjentinal dediğimiz skolyoz olabilir. Kas ve sinir hastalıklarına, metabolik hastalıklara, bağ dokusu hastalıklarına bağlı olarak da küçük yaşlarda vücutta skolyoz gelişebilir.

Ayrıca idiyopatik yani bilinmeyen skolyozun tipleri olan infantile ve juvenile skolyozlar da yine çocuklarda ortaya çıkan skolyoz sebeplerine örnek gösterilebilir.
Küçük yaş skolyozun tedavi süreçleri
Küçük yaşta ortaya çıkan skolyoz tedavisi çocuğun yaşına, eğriliğin türüne ve yerine göre değişiklik gösterir. Ancak, tedavi seçenekleri gözlem, korse tedavisi ve skolyoz ameliyatı şeklinde 3 başlıkta toparlanabilir.
Omurga eğriliğinin derecesi 20 derecenin altında ise hasta, doktor kontrolü altında gözlemlenir. Eğriliğin 20 derece üzerinde olduğu durumlarda küçük ve büyük yaş çocuklarda korse tedavisi uygulanabilir. 0- 5 yaş arası çok küçük çocuklarda ise korse uygulamak zor olduğu için genel anestezi altında yapılan düzeltme, gövde alçıları tercih edilir.
40 derece ve üzeri eğriliklerde, büyük yaş çocuklara korse tedavisi uygulanmayabilirken küçük yaş çocuklarda 50 dereceye kadar korse tedavisi tercih edilebilir.
Büyük yaş çocuklarda 40, küçük yaş çocuklarda ise 50 derecenin üstündeki eğriliklerde skolyoz ameliyatı tercih edilir.
Erken tanı önemli
Skolyoz tedavisinde erken teşhisin büyük önemi var. Erken teşhis, omurgadaki eğriliği derecesi artmadan kontrol altına alabilmeyi sağlayabilir. Böylelikle hem ağrılı süreçler başlamadan hem de ameliyata gerek kalmadan hasta sağlına kavuşmuş olur. Ancak, alınabilecek her önleme rağmen skolyozun ilerleme gösterebileceği unutulmamalıdır.
Skolyoz çeşitleri
İdiyopatik skolyoz ve bunun tipleri olan infantil (0-3 yaş) ve juvenil (3-10 yaş) küçük yaşlarda görülen skolyoza örnektir. Konjentinal dediğimiz doğumsal skolyozda yine çocuklarda görülen bir türdür.
Okul çantalarının çocukların bedenine etkileri
Ağır sırt çantaları, okul çağındaki çocukların gelişmekte olan eklemlerinde ve kaslarında zorlanmalara sebep olabilir. Yanlış duruş ve kendi ağırlığının taşıyamayacağı yükler, çocuklarda sadece skolyoz değil, kas gerginliği, sırt ağrısı, bozuk yürüyüş, kamburluk, bel ağrısı gibi olumsuzlukları da doğurur. Bel ağrısı şikayetinin okul çağındaki çocukların yüzde 70’inde görüldüğünü gözlemliyoruz. Özellikle üç kiloyu aşan okul çantaları çocukların omurga sağlığı için risk oluşturuyor. Ancak ağır çanta taşımanın skolyoz oluşturacağı ile ilgili kesin bir bilimsel veri yoktur. Bu etken, ancak tetikleyici olabilir.
Küçük yaş skolyozu tedavi edilmezse akciğer ve solunum problemleri, kalp problemleri, ciddi kozmetik ve psikolojik sorunlara sebep olmaktadır.
Skolyozu engellemenin yolları
Anne ve babaların skolyozu erken tanımaları ve çocuğun bir uzman kontrolünde takibinin yapılması, bu kritik süreçte yapılması gereken en önemli aktivitedir. Skolyozun önüne geçmekten ziyade, bu tedavi edilebilir hastalıkla mücadelede, ciddi kaygıları olan aile ve çocuğa uzman desteğinin yapılması hastalığın takip ve tedavisinde izlenmesi gereken tek yoldur.
Dikkat!
Çocukların oturuş biçimlerine dikkat edilmeli ve çocuklar, küçük yaşlardan itibaren dik durmak ve dik oturmaya teşvik edilmelidir. Yatak seçimi de oldukça önemli. Omurga rahatsızlıkları için normal yataklardan daha sert olarak üretilen yataklar tercih edilmelidir. Bel ve sırt kaslarına yönelik egzersizler ve sporlar (yüzme) hastalığın seyri boyunca yapılması gerekenlerin başında gelir.
Skolyoz hastalarının olayın başından itibaren uzman takibi altında olmaları yapılması gereken tek şeydir. Bazı skolyoz tiplerinde ne yapılırsa yapılsın hastalık ilerler ve cerrahi tedavi sınırına gelir. Günümüzde skolyozun cerrahi tedavisi başarılı bir şekilde yapılabilmektedir. Aileler hastalığın bilincinde olmalı, takip ve tedaviyi yapan uzman ile işbirliği içinde olmalıdır.